Điểm đến Hoa Kỳ có phải là nơi dừng chân thật sự của tất cả mọi người?

Lúc sang định cư Mỹ thì vấn đề việc làm không hề khó khăn với tôi. Tôi khá là dễ dàng để tìm kiếm một công việc, nhưng điều làm tôi băn khoăn là lí do nào có thể khiến tôi tiếp tục sinh sống tại đất nước này? Tôi đơn giản không trả lời được câu hỏi: “Cái gì ở đây là dành cho tôi?”

10 năm về trước, lúc đó tôi còn học lớp 10, trong tôi luôn có ước mơ là tôi phải thực hiện được “giấc mơ Mỹ”, để học đại học, rồi cao học và tiến sĩ. Biết vậy nên mẹ đã nhờ người làm hồ sơ và để bão lãnh tôi đi. Tuy mọi việc đều được mẹ lo tất tần tật nhưng tôi vẫn có một việc khác muốn làm là kế hoạch săn học bổng, còn gọi là kế hoạch B của tôi.

Tôi nhận được học bổng 50% của NIIT và bắt đầu học thêm TOEFL iBT khi vừa vào năm nhất đại học. Nếu chẳng may phỏng vấn định cư rớt, tôi sẽ tự kiếm học bổng để đi Mỹ. Sau khi ra trường được 9 tháng thì tôi đậu phỏng vấn đi định cư Mỹ. Tôi đã chuẩn bị tinh thần sẵn sàng bỏ hết mọi thứ để làm lại từ đầu.

Nhưng tôi hoàn toàn bị hụt hẫng, vì khi đến đó là năm 2012, năm mà nền kinh tế của Mỹ bị khủng hoảng nghiêm trọng. Trong lúc đó, tổng thống Obama khi đắt cử đã có lời hứa là sẽ tạo ra 1 triệu công việc cho bang California nhưng đã không làm được. Trong thời gian chờ đợi kiếm được việc làm, tôi bắt đầu quan sát và nghiên cứu về các vấn đề xã hội ở Mỹ. Gần một năm định cư tại Mỹ, tôi đã nhận ra rất nhiều điều, và cái mà tôi nhận rõ nhất là: Hóa ra, trong một xã hội hiện đại thì bên trong nó vẫn chứa đựng những vấn đề hiện đại riêng của nó. Hàng năm, số người chết vì súng có đến vài chục ngàn. Có năm tỷ lệ chết vì súng còn cao hơn cả tỷ lệ chết vì tai nạn giao thông (trên 33.000 người chết). Về mặt xác suất mà nói thì bạn có bao nhiều phần trăm cơ hội chết vì tai nạn giao thông thì bạn cũng có bấy nhiêu phần trăm cơ hội chết vì bị bắn. Ở Mỹ người ta đấu tranh cho việc này với khẩu hiệu “Stop guns before they stop you”, có nghĩa là hãy dừng súng trước khi nó giết chết bạn.

Kế đến là con số của những người thất nghiệp cao, người vô gia cư thì nhiều, người chết vì đói cũng vậy. Hơn nữa, tôi cứ tưởng qua Mỹ thì sẽ rất hiếm khi bắt gặp hình ảnh những người ăn xin, ăn mày nhưng không, nó vẫn có. Và nhìn họ tôi lại càng thấy thương hại hơn là lúc ở VN. Chắc cũng có lẽ vì cuộc sống đã trở nên khó khăn và thời tiết cũng khắc nghiệt hơn.

Mói quan hệ giữa con người với con người thì trở nên cô lập, thiếu tình cảm, như là phận nhà ai người nấy ở. Phần lớn ngừoi ta đã bị lôi vào vòng xoay của việc kiếm tiền bạc mà có khi quên cả bản thân mình. Có trường hợp, một ngừoi chết tong nhà của mình được ba bốn tháng thì ngừoi ta mới phát hiêjn ra, thật là thương tâm. Anh hàng xóm gần nhà tôi cũng vậy, đi ra đi vào chỉ nhìn nhau và chào một tiến rôi vào nhà khép cửa lại.

Còn một vấn đề nữa là số người già ở xã hội Mỹ cũng khá là lớn. Rất hiếm khi nhìn thấy một gia đình có 2 3 thế hệ sống chung với nhau. Đa số những người già sẽ được cho vào viện dưỡng lão, vài tháng con của họ sẽ đến thăm một lần, cứ như cực hình vậy.

Cái gì cũng có ưu khuyết riêng của nó

Còn về phương diện tôn giáo, thì vào mỗi chủ nhật thì chỉ có đi nhà thờ. Tôi đã thử tham gia một tôn giáo gọi là Jehovah Witnesses. Đây được coi là tôn giáo mới nổi gần đây, hiện có hơn 8 triệu tín đồ. Sau 6 tháng tham gia tôi biết được điều họ thật sự tin là thế giới đã quá tệ hại vì Satan cai quản và một ngày nào đó cơn hoạn nạn lớn sẽ đến và hủy diệt mọi thứ. Sau đó, Chúa sẽ lập lại thế giới mới và cứu những người là tín đồ trung thành của mình. Có gì đó rất sai ở đây. 8 triệu người tin vào điều đó. Và tôi cũng tin nhưng chỉ là nửa vế đầu, tức xã hội hiện tại đã quá tệ hại. Đây cũng là tư tưởng khá phổ biến trong các phim ảnh của Mỹ: cố gắng tiêu diệt hết mọi thứ và lập lại trật tự.

Luật pháp cũng có kẽ hở riêng của nó. Nhiều người đồng ý là luật pháp ở Mỹ đa số bảo vệ người giàu. Tôi cũng thấy vậy. Có nhiều tiền thuê luật sư giỏi là sẽ được giảm án hoặc không bị kết tội. Còn nghèo thì phải tự mà lo, rang mà chịu. Nhiều lần nhà nước cũng dùng danh nghĩa “National Security”, tức an ninh quốc gia ra để trốn tránh những vụ bê bối của mình.

Về năng lượng thì mỗi người ở Mỹ trung bình xài năng lượng gấp 7 tới 20 lần những người ở các nước thế giới thứ ba. Và đương nhiên là năng lượng được sử dụng là nhiên liệu hóa thạch. Chi ra thì trung bình một người ở Mỹ xài hơn 7 tấn dầu một năm. Mỹ là một trong những nước cuối cùng không ký hiệp định Kyoto để cắt giảm khí thải. Và tất nhiên đây là một quốc gia đóng góp tích cực cho việc thay đổi khí hậu.

Mặc khác thì một xã hội hiện đại cũng có những ưu điểm riêng của nó mà ta không thể phủ nhận. Thế nhưng câu hỏi đặt ra là những công nghệ hiện đại có đem lại hạnh phúc cho con người không? Hay là điều ngược lại? Cá nhân tôi thì nghĩ là không. Mặc dù tôi cũng là một tín đồ công nghệ. Nhưng nó cũng giống như việc có tiền không mua được hạnh phúc vậy.

Tuy nhiên vẫn không thể phủ nhận ưu điểm của một xã hội hiện đại đem lại

Năm ngoái tôi có về quê ăn Tết, tôi có qua nhà chơi với một ông chú của tôi, tôi vẫn nhớ như in câu hỏi của chú hỏi tôi rằng: “Mấy thằng giỏi giang như tụi bay đi hết rồi thì ai ở lại cái đất nước này nữa?”. Ông chú nói tiếp: “Nếu như ai học bác sĩ rồi cũng ở lại Sài Gòn sống thì chắc dân tỉnh chết hết rồi, vì có ai đâu mà khám chữa bệnh?”.

Nhiều người bảo tôi nên ở lại vì tương lai con cái sau này. Sao lại phải hy sinh đời cha củng cố đời con? Sau này nếu con tôi thật sự muốn định cư tại Mỹ, tôi sẽ chỉ cho nó cách để làm được chuyện đó. Tôi nghĩ đây cũng là tư tưởng khá sai lầm. Đó là tích góp mọi thứ tốt nhất cho thế hệ sau. Sau này lỡ con tôi lớn lên, nó hỏi: “Sao cuộc đời của ba mà ba không sống vì ba? Sống vì con làm gì? Sau này lớn lên con cũng tự đi trên con đường của mình thôi”.Thì câu trả lời nên được trả lời như thế nào? Còn một điều nữa, khi bạn định cư ở Mỹ và sinh con ở đây thì cũng khá là khó trong việc dạy con học Tiếng Việt, thay vào đó có thể là lúc cần nói chuyện với tụi nó cần phải đeo Google Glass để có thể dịch sang tiếng Việt.

Cái gì cũng có cái ưu khuyết riêng của nó. Nếu ở Việt Nam mà hài lòng với tất cả mọi thứ mình đang có thì chẳng có lý do gì để ra đi cả. Bài viết này là hoàn toàn dựa trên suy nghĩ và kinh nghiệm của bản thân. Mỗi người có mỗi cách suy nghĩ riêng, không ai giống ai. Và có thể sẽ không giống với bạn.